Αρχείο ετικέτας πυρκαγιά

Το πόρισμα Λέκκα για τη φονική πυρκαγιά

Συντάκτης: efsyn.gr

Το πόρισμα Λέκκα παραδόθηκε
στον ΠτΔ Προκόπη Παυλόπουλο
 Πως δημιουργήθηκε η πύρινη παγίδα στην Ανατολική Αττική

Το πόρισμα των ειδικών με επικεφαλής τον καθηγητή και πρόεδρο του Τμήματος Γεωλογίας και Γεωπεριβάλλοντος του Πανεπιστημίου Αθηνών, Ευθύμη Λέκκα, για την φονική πυρκαγιά στην Ανατολική Αττική που στοίχισε τη ζωή 95 ανθρώπων παραδόθηκε στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας.

Ο καθηγητής είχε την περασμένη Παρασκευή συνάντηση με τον Προκόπη Παυλόπουλο με επίκεντρο τις αιτίες και τις επιπτώσεις της φονικής πυρκαγιάς και στις αρχές του μήνα με τον Αλέξη Τσίπρα με αντικείμενο τον ανασχεδιασμό της πολιτικής προστασίας ως προς την πρόληψη και την αντιμετώπιση των φυσικών καταστροφών.  

Στο πόρισμα, το οποίο παρουσιάζει το News 24/7, περιγράφονται οι λόγοι, που κατέστησαν «παγίδα» τη φωτιά, όπως οι ισχυροί άνεμοι, η πυκνή δόμηση, η απουσία παράλληλης μεγάλης οδού προς διπλανούς οικισμούς, η έλλειψη διεξόδων προς τη θάλασσα, η άτακτη διαφυγή με σχεδόν μηδενικό χρόνο αντίδρασης και η μη έγκαιρη προειδοποίηση από κάποιο φορέα.

Σύμφωνα με το site, το πόρισμα μεταξύ άλλων αναφέρει τα εξής:

1. Το φαινόμενο είναι μια χαρακτηριστική περίπτωση πυρκαγιάς σε ζώνη μίξης δασών οικισμών (wildlandurbaninterface–ΜUI),η οποία έδρασε ως ενεργή πυρκαγιά κόμης. Οι ζώνες αυτές είναι από τις περιοχές με την υψηλότερη πιθανότητα ανθρώπινων απωλειών παγκοσμίως, καθώς και στον Ελληνικό χώρο. Υπάρχουν δε πολυάριθμες περιπτώσεις τέτοιων ζωνών στην Ελλάδα.

2. Κατά τη διάρκεια της πυρκαγιάς οι ισχυροί δυτικοί άνεμοι, ταχύτητας κατά θέσεις και κατά διαστήματα ακόμα και άνω των 90km/h (μεταξύ17.00–21.00 στις 23/7/18), καθώς και η αλληλεπίδρασή τους με την τοπογραφία της περιοχής διαδραμάτισαν πολύ σημαντικό ρόλο στη γρήγορη μετάδοση της πυρκαγιάς και την εξάπλωσή της προς τα χαμηλότερα υψόμετρα (downslopespread).

3. Η ταχύτατη εξάπλωση της φωτιάς, συντέλεσε σημαντικά στην ελαχιστοποίηση του διαθέσιμου χρόνου αντίδρασης, γεγονός που συντέλεσε στον μεγάλο αριθμό των θυμάτων.

4. Με βάση μαρτυρίες που αναλύονται συστηματικά, προκύπτει ότι ο πληθυσμός που βρισκόταν κοντά στην παραλία τουλάχιστον σε ορισμένες θέσεις, έλαβε πληροφόρηση για το γεγονός οτι η πυρκαγιά προσεγγίζει την ακτή, όχι με τη μορφή έγκαιρης προειδοποίησης από κάποιο φορέα, αλλά από άτομα που εκκένωναν το δυτικότερο κομμάτι του οικισμού Μάτι. Το γεγονός αυτό δείχνει ότι ο πληθυσμός είχε στη διάθεσή του σχεδόν μηδενικό χρόνο μεταξύ συνειδητοποίησης του κινδύνου και απόφασης αντίδρασης.

5. Σημαντική εκτιμάται ότι είναι η ιδιαίτερη πολεοδομική διάταξη του οικισμού, η οποία ενήργησε ως «παγίδα» για τον πληθυσμό που προσπάθησε να διαφύγει. Κάποια από τα σημαντικά χαρακτηριστικά του ήταν: οδοί μικρού πλάτους, πολυάριθμα αδιέξοδα, ιδιαίτερα επιμήκη οικοδομικά τετράγωνα, χωρίς δυνατότητα πλευρικής διαφυγής, απουσία χώρων συγκέντρωσης (π.χ.πλατεία, γήπεδο). Το ρόλο οδού διαφυγής θα μπορούσε να παίξει μια οδός παράλληλη προς την ακτογραμμή αλλά μεγάλου πλάτους που να μεταβαίνει σε διπλανούς οικισμούς.

6. Από την έρευνα πεδίου διαπιστώθηκαν ορισμένες αδυναμίες στις κατασκευές με ευαίσθητα σημεία στη στέγη, τα κουφώματα, τους περιβάλλοντες χώρους και άλλα μέρη. Παράλληλα, καταγράφηκε ένας μεγάλος αριθμός κτηρίων που καταστράφηκαν ολοσχερώς.

7. Ως πρώτη εκτίμηση, παρατηρήθηκε ότι επηρεάστηκαν κυρίως κατοικίες και κτήρια που ήταν υπερυψωμένα ή με ορόφους, με μικρότερες ζημιές στα ισόγεια και στα υπόγεια, δείγμα τυπικό μιας πυρκαγιάς κόμης. Παράλληλα, παρατηρήθηκαν σημαντικές διαφορές μεταξύ των κτιρίων σε ότι αφορά τις επιπτώσεις, που πιθανότητα σχετίζονται με τα υλικά κατασκευής και την παρακείμενη βλάστηση.

8. Τα πρώτα συμπεράσματα που προκύπτουν με βάση μαρτυρίες που αναλύονται ακόμα συστηματικά, δείχνουν ότι η προσπάθεια διαφυγής από τον οικισμό ήταν άτακτη, δεν συνιστούσε οργανωμένη απομάκρυνση πολιτών, προκάλεσε κυκλοφοριακή συμφόρηση, λόγω και της μεγάλης συγκέντρωσης πληθυσμού και του πανικού που επικράτησε. Εκτός από τους κατοίκους υπήρχαν και επισκέπτες/ τουρίστες σημαντικό ποσοστό των οποίων δε γνώριζαν καλά την γεωγραφία της περιοχής.

9. Η μορφολογία της ακτογραμμής έκανε δυσχερή την πρόβαση στην παραλία στα περισσότερα σημεία (κρημνώδειςακτές), οι προσβάσιμες παραλίες ήταν περιορισμένες, γεγονός που σε συνδυασμό με την ελάχιστη ορατότητα και αποπνιχτική ατμόσφαιρα συντέλεσε σε σημαντικό βαθμό στον εγκλωβισμό μεγάλου αριθμού πολιτών.

10. Θεωρείται πιθανή η αλλαγή στη συμπεριφορά της πυρκαγιάς λόγω αλλαγής στον τύπο της βλάστησης. Η πυρκαγιά ξεκίνησε από περιοχές που είχαν καεί στο παρελθόν με χαμηλή βλάστηση και μεγάλη ταχύτητα και μετέβη σε ένα χώρο που δεν είχε καει σε πρόσφατη πυρκαγιά με ιδιαίτερα μεγάλη συγκέντρωση καύσιμης ύλης. Αυτό οδήγησε στην τροφοδότηση της πυρκαγιάς και την έκλυση υψηλότερης ενέργειας από το Νέο Βουτζά και μέχρι την ακτή. Η πυρκαγιά ανατολικά της Λεωφ.Μαραθώνος μετατράπηκε σε πυρκαγιά που σάρωνε το σύνολο της επιφανειακής βλάστησης και των υψηλών δέντρων (ενεργή πυρκαγιά κόμης), ως ένας «τοίχος φωτιάς», ο οποίος καθοδηγούνταν από τον άνεμο (wind-driven) και επιπλεόν μετέδιδε αρκετές δεκάδες καύτρες προς την ακτή.

Γιατί δεν έπρεπε να αφήσουμε την Χαλέπιο Πεύκη στο Μάτι χωρίς οριοθέτηση και έλεγχο

Η πρόληψη θέλει Μελέτη, Στελέχωση, Πρόγραμμα, Πόρους, Νομοθετικό πλαίσιο, Πληροφόρηση και Καθοδήγηση του πληθυσμού, στροφή προς ένα νέο Τοπίο όχι όλο πευκόφυτο, αλλά με λιγότερο πεύκο το οποίο θα είναι χωροθετημένο και περιορισμένο σε σημεία και εκτάσεις που δεν θα καίει ανθρώπους και περιουσίες…!!

 

Διάβασε επίσης efsyn.gr το άρθρο  της Κατερίνα Ιγγλέζη

  Χαλέπιος πεύκη, αθώα ή ένοχη;
«Το πεύκο μπήκε πρώτο στο Μάτι ή το αυθαίρετο;» είναι ο τίτλος ενός ενδιαφέροντος άρθρου που ανέβασε στη σελίδα του στο Facebook ο Σταμάτης Σεκλιζιώτης και στο οποίο περιγράφει την εξέλιξη της βλάστησης και της δόμησης στη περιοχή που συνέβη η φονική πυρκαγιά με την πολύνεκρη τραγωδία.

Ο Σταμάτης Σεκλιζιώτης είναι γεωπόνος (ΑΠΘ), Αρχιτέκτονας Τοπίου και πρώην Β’ Ακόλουθος Γεωργικών υποθέσεων Υπουργείου Γεωργίας των ΗΠΑ. Έχει τιμηθεί δυο φορές (2002, 2009) με τα Βραβεία Αριστείας για το Αγροτικό Ρεπορτάζ (Honorary Awards «Excellence in Reporting») του Υπουργείου Γεωργίας των ΗΠΑ.

Επειδή μερικοί φίλοι ξανοίγονται πολύ ανοιχτά με συζητήσεις και εκφράζουν επιχειρήματα που δεν στηρίζονται (όταν πρέπει οι επιστήμονες τουλάχιστον καλό είναι να στηρίζονται…) σε αξιόπιστες πηγές αλλά σε ανακριβείς αφηγήσεις και δημοσιογραφικά κείμενα των ημερών που τα περισσότερα μόνο σύγχυση δημιουργούν προσπαθώντας να «κατασκευάσουν είδηση»….,και όταν όλοι ξέρουμε ότι πάντα υπερισχύουν η αντικειμενική πληροφόρηση και οι κλασσικές πρακτικές παρατήρησης, έκανα μια έστω πρόχειρη άσκηση «φωτοερμηνείας» πάλι στα γρήγορα, κάνοντας χρήση αεροφωτογραφιών του 1945 και συγκρίνοντας με τις σημερινές δορυφορικές καλύψεις από το Μάτι….

Στην υπ. αριθμ. (1) αεροφωτογραφία (1945) φαίνονται ελάχιστες καλύψεις με πευκοδάση τα οποία, στερεοσκοπικά, θα έλεγα ότι δεν είναι παρά διάσπαρτα νεαρά δένδρα και συστάδες Χαλεπίου Πεύκης κατά σημεία, με το συντριπτικά μεγαλύτερο ποσοστό του εδάφους να μην καλύπτεται από ανώτερη δενδρώδη βλάστηση παρά μόνο από φρύγανα και μακίες (γνωστά χορτολίβαδα την εποχή εκείνη στην Αττική, όπου καλό είναι να γνωρίζουμε ότι ο αριθμός των γιδοπροβάτων ήταν σχεδόν τριπλάσιος από τον σημερινό, που όταν μειώθηκε συνέβαλε αποφασιστικά στην φυσική αποκατάσταση χλωρίδας πολλών περιοχών της Ελλάδος).

Στην αεροφωτογραφία, ελαφρώς έως ξεκάθαρα είναι ορατές και διάσπαρτες συστάδες από πολύ νεαρά αυτοφυή πεύκα μέσα σε αγροτεμάχια στα οποία φαίνεται να προϋπήρχε αγροτική δραστηριότητα και μετά την εγκατάλειψή τους έχουν εποικιστεί από άγρια χλωρίδα με κυρίαρχη την Χαλέπιο Πεύκη, η οποία στα χρόνια που ακολούθησαν είναι εμφανές ότι επεκτάθηκε και θέριεψε «σχηματίζοντας» αυτοφυές πευκοδάσος το οποίο κυριάρχησε και εκτόπισε άλλες φυτοκοινωνίες στην περιοχή.

Θυμάμαι την δεκαετία του 60 και 70 στον Άγιο Ανδρέα το πευκοδάσος ήταν ήδη σε φάση ενηλικίωσης (άνω των 20 ετών) με έντονη κάλυψη και υψηλό βαθμό συγκόμωσης. Στην υπ. αριθμ. 2 αεροφωτογραφία επιχειρώ μια χονδρική περιγράμμιση (πράσινες εκτάσεις) πευκοκαλύψεων, αραιών διάσπαρτων και ελάχιστα πυκνών, για να φανεί πόσο περίπου ήταν το «δάσος πεύκης» σε έκταση πριν 73 χρόνια και πως επεκτάθηκε σήμερα σε ολόκληρη την περιοχή παρέα με την άναρχη οικοδόμηση (εικόνα υπ. αριθμ. 3 δορυφόρου όπου υπάρχει απέραντο πευκόδασος μέσα και έξω από τις αστικές πυκνώσεις)…

Πεύκη Χαλέπιο δεν φύτεψε κανένας οικιστής ως καλλωπιστικό φυτό γιατί υπήρχε άφθονο παντού στο άμεσο περιβάλλον (και μέσα στις αυλές τους) και κανένας δεν φυτεύει και σήμερα, εκτός από κάποιες αναδασώσεις που γίνονται με πεύκα που θα έπρεπε να απαγορευτούν «δια ροπάλου»…… Είναι είδος αυτοφυές, θεριεύει ακόμα και μέσα σε οικόπεδα και κήπους, φυτό σπερματοαναγεννητικό που πολλαπλασιάζεται με πολυάριθμους σπόρους που ταξιδεύουν σε μεγάλες αποστάσεις… Περιττό να προσθέσω ότι η επέκταση της δόμησης σε μερικά σημεία «αφαίρεσε» μπόλικες πευκόφυτες εκτάσεις που περιγράμμισα στην αεροφωτογραφία Νο. 2 (για να χτιστούν κτίρια…) και κράτησαν πολλά δένδρα στα οικόπεδα και στους ακάλυπτους, που αυτά «ξαναγέννησαν» άλλα…..!!

Όσοι δεν πιστεύουν τις αεροφωτογραφίες είναι σαν να μην πιστεύουν να βλέπουν τον εαυτό τους σε φωτογραφία ή στον καθρέφτη. Η φωτοερμηνεία είναι δουλειά των Γεωτεχνικών και των Τοπογράφων, απαιτεί βασικές γνώσεις και των περιοχών που εξετάζονται από την άποψη της φυτικής κάλυψης και των χρήσεων γης και εξοικείωση με τον χώρο στο πεδίο.

Νομίζω ότι το έχουμε εξαντλήσει το θέμα και το facebook δεν είναι ο κατάλληλος χώρος για εκτενέστερες αναλύσεις, ειδικά όταν οι αναγνώστες δεν έχουν βασικές γνώσεις και συνήθως εκφράζονται επιβάλλοντας άποψη και όχι σχηματίζοντας άποψη, πλην όσων πραγματικά γνωρίζουν…

Στο Μάτι, όλα τα πεύκα δεν τα φύτεψαν οι κάτοικοι, αλλά κάποια ελάχιστα ίσως να φύτεψαν και οι κάτοικοι και όλοι όσοι διαχρονικά προβαίνουν σε αναδασώσεις με «πεύκο».. Αυτό πρέπει να σταματήσει και να αρχίσει η στροφή πρός άλλα είδη, πολλά από τα οποία ήδη τα αναφέραμε πάμπολλες φορές.. Είναι θέμα να ασχοληθούν σοβαρά οι Υπηρεσίες, τα Δασαρχεία, οι Οργανώσεις των πολιτών, τα Πανεπιστήμια, οι Γεωτεχνικοί, οι Αρχιτέκτονες Τοπίου και η Τοπική Αυτοδιοίκηση και να συμβουλεύονται τους Γεωτεχνικούς και αυτούς που ξέρουν… Υπάρχουν αυτοί που ξέρουν και αυτοί που «νομίζουν ότι ξέρουν»…!!!

Η πρόληψη θέλει Μελέτη, Στελέχωση, Πρόγραμμα, Πόρους, Νομοθετικό πλαίσιο, Πληροφόρηση και Καθοδήγηση του πληθυσμού, στροφή προς ένα νέο Τοπίο όχι όλο πευκόφυτο, αλλά με λιγότερο πεύκο το οποίο θα είναι χωροθετημένο και περιορισμένο σε σημεία και εκτάσεις που δεν θα καίει ανθρώπους και περιουσίες…!!

καλή συνέχεια…

Σταμάτης Σεκλιζιώτης

Πρέπει να έχουμε σχέδια εκκένωσης απέναντι στις πυρκαγιές

Είναι συγκρίσιμα τα μεγέθη των πυρκαγιών σε Ηλεία (2007) και Αττική (2018); Όχι. Στην Ηλεία είχαμε μια πολύ μεγαλύτερη και διάσπαρτη σε σημεία πυρκαγιά. Στην Αττική ήταν σχετικά τοπική. Αν η πυρκαγιά της Αττικής δεν εκδηλωνόταν σε κατοικημένη περιοχή δεν θα συζητούσαμε καθώς ήταν πολύ περιορισμένη. Δεν είχε μεγάλο μέγεθος και εύρος, άρα δεν ήταν μεγάλη πυρκαγιά.

Πηγή: Κώστας Συνολάκης στο Reader.gr: Κανένας δήμος δεν έχει σχέδια εκκένωσης απέναντι στις πυρκαγιές  

SYNOLAKHS-FOTIES

Κανένας Δήμος στην Ελλάδα δεν έχει σχέδιο εκκένωσης σε περίπτωση πυρκαγιάς, υποστηρίζει σε συνέντευξή του στο reader.gr, ο καθηγητής φυσικών καταστροφών στη Σχολή Μηχανικών Περιβάλλοντος του Πολυτεχνείου Κρήτης και τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, Κώστας Συνολάκης.

Είναι πολύ ισχυρό το ενδεχόμενο, όπως αναφέρει, να μην έχει ούτε ο Δήμος της Αθήνας για το πυκνοκατοικημένο κέντρο της πρωτεύουσας.

«Από τη νομοθεσία του 2014 προβλέπεται η ύπαρξη σχεδίων εκκένωσης ενώ τη δικαιοδοσία για τη σχετική απόφαση την έχει η Πολιτική Προστασία», επισημαίνει ο κ. Συνολάκης, ο οποίος υποστηρίζει ότι στη δική της αρμοδιότητα και όχι στην Πυροσβεστική βρίσκεται και η μελέτη και δημιουργία πλάνου ενόψει μίας πυρκαγιάς.

Τραγικό είναι το γεγονός, τονίζει, ότι ενώ εδώ και μία τριετία η Ελλάδα έχει το σύστημα προειδοποίησης μέσω μηνυμάτων αυτό παραμένει παροπλισμένο, καθώς δεν έχουμε λύσει ακόμα το πρόβλημα των προσωπικών δεδομένων!

Ακολουθεί η συνέντευξη τού κ. Συνολάκη:

Τι θα μπορούσε να είχε λειτουργήσει αποτρεπτικά για τη μεγάλη καταστροφή στο Μάτι με τους παραπάνω από 80 νεκρούς αλλά και προληπτικά για όλες τις επόμενες φωτιές καθώς η Ελλάδα εκ των πραγμάτων θεωρείται, κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, μία κατεξοχήν πυρόπληκτη χώρα;

Το πρώτο βήμα γίνεται πολύ πριν την πυρκαγιά. Πρέπει να υπάρχουν σχέδια εκκένωσης και οδοί διαφυγής σε κάθε ελληνικό Δήμο. Έχεις χάρτες για τις εκκενώσεις των περιοχών. Το γεγονός είναι ένα: Δεν υπάρχουν σχέδια εκκένωσης.

Στην Ελλάδα δεν υπάρχουν σχέδια εκκένωσης σε κανένα Δήμο; Ούτε για το κέντρο του Δήμου Αθηναίων;

Για τον Δήμο Αθηναίων δεν γνωρίζω με βεβαιότητα, αλλά θα στοιχημάτιζα και την τελευταία μου δεκάρα ότι δεν υπάρχει τίποτα που μοιάζει με μια απλή διαδικασία, πόσο μάλλον ένα σχέδιο. Ωστόσο, θεωρώ εξαιρετικά απίθανο το σενάριο του κέντρου της Αθήνας να απειλείται από πυρκαγιές. Επομένως, δεν έχει νόημα η εκπόνηση ενός σχεδίου. Για τους άλλους Δήμους ξέρω πως δεν υπάρχουν σχέδια εκκένωσης, είμαι 100% σίγουρος. Από τη νομοθεσία του 2014 προβλέπεται η ύπαρξη σχεδίων εκκένωσης ενώ τη δικαιοδοσία για τη σχετική απόφαση την έχει η Πολιτική Προστασία.

Στα πρώτα βήματα για την αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών θεωρείτε ότι είναι η πρόληψη; Να υπάρχουν, δηλαδή, έτοιμα σχέδια εκκένωσης;

Το πρώτο βήμα για την αντιμετώπιση των πυρκαγιών είναι η πρόληψη, δηλαδή να έχουμε σχέδια εκκένωσης. Το δεύτερο βήμα είναι η ύπαρξη επιχειρησιακού μοντέλου προσομοίωσης πυρκαγιάς. Και τι εννοώ με αυτό: στο μοντέλο έχουμε δεδομένα όπως η καύσιμη ύλη και το τοπίο, διότι αλλιώς εξαπλώνεται μια πυρκαγιά στην Κρήτη και αλλιώς στην Κινέττα. Για κάθε περιοχή χρειάζεται το μοντέλο πυρκαγιάς προκειμένου να γίνει εκτίμηση για τον χρόνο εξέλιξής της. Για παράδειγμα, αν μια πυρκαγιά πρόκειται να εξελιχτεί στο Μάτι σε έξι ώρες, έχεις δύο με τρεις ώρες για το σχέδιο εκκένωσης. Αν όμως διαπιστώσεις πως η πυρκαγιά θα πάει στο Μάτι μέσα σε δύο με τρεις ώρες, διαπιστώνεις πως δεν έχεις καιρό για εκκένωση και πρέπει να την κάνεις αυτή τη στιγμή.

Το τρίτο βήμα: Να γίνεται καλά η διάσωση και να υπάρχουν οδοί διαφυγής. Στο Μάτι έγιναν διασώσεις ad hoc, δηλαδή δεν υπήρχε τρόπος αλλά και δεν γνώριζαν που πρέπει να πάνε. Είδατε πως υπήρχαν στην παραλία 200 άνθρωποι και περίμεναν. Έπαιρναν τους δικούς τους τηλέφωνο και κάποια στιγμή ξύπνησε το Λιμενικό και έκανε διασώσεις. Όλα αυτά έπρεπε να τα είχε κάνει η Πολιτική Προστασία. Οι πυροσβέστες κάνουν τη δουλειά τους, η πυρκαγιά έσβησε. Όλα τα άλλα στοίχισαν τις ζωές των ανθρώπων.

Μήπως στην Ελλάδα «ποντάρουμε» πολύ στον πυροσβέστη;

Ακριβώς. Στην Πολιτική Προστασία έχουμε κατά παράδοση πυροσβέστες και δίνεται έμφαση στην πυρόσβεση και όχι στα άλλα κομμάτια. Η Πολιτική Προστασία είναι πολύπλοκη καθώς το ένα κομμάτι αφορά την προετοιμασία και το άλλο το τι κάνεις τη στιγμή της κρίσης. Δηλαδή τι κάνεις όταν έχεις τους χάρτες. Αυτά δεν είναι τα κλασσικά πράγματα της πυρόσβεσης καθώς πυρόσβεση σημαίνει τι υλικά χρειάζομαι για να σβήσω μια πυρκαγιά, τι χρειάζομαι από τεχνικά μέσα. Δυστυχώς στα υπόλοιπα η Πολιτική Προστασία δεν έχει δώσει την πρέπουσα σημασία. Δυστυχώς στην Ελλάδα το δόγμα της Πολιτικής Προστασίας είναι η πυρόσβεση.

Δηλαδή μιλάμε για καθαρά ευθύνη της Πολιτικής Προστασίας…

Κατά τη γνώμη μου ναι… Η Πολιτική Προστασία έχει ευθύνη. Κάποια στιγμή πρέπει να συζητήσουμε το ποιος έπρεπε να δώσει την εντολή εκκένωσης. Ωστόσο πρόκειται για μια διαδικασία που είναι καθαρά ευθύνη της Πολιτικής Προστασίας. Υπάρχει και η ευθύνη των ανθρώπων που δεν έδωσαν εκκένωση, το σήμα να ξεκινήσει η εκκένωση άμεσα. Οι Δήμαρχοι θα περίμεναν τον Περιφερειάρχη, ο Περιφερειάρχης μπορεί να περίμενε την Πολιτική Προστασία. Δεν με ενδιαφέρει ποιος περίμενε ποιον. Με ενδιαφέρει ότι κανείς δεν το έκανε. Παρεμπιπτόντως δεν γίνεται και με αυτό τον τρόπο, να πει δηλαδή ο ένας στον άλλο «κάνε εκκένωση». Όταν δίνεις μια εντολή εκκένωσης βγαίνεις στα media και την τηλεόραση λέγοντας πως αυτή τη στιγμή δίνω διαταγή για εκκένωση, λες στους ανθρώπους «φύγετε από τα σπίτια σας αλλιώς θα πεθάνετε». Έτσι γίνεται…

Έχει η χώρα μας το σύστημα προειδοποίησης φυσικών καταστροφών μέσω SMS;

Υπάρχει στην Ελλάδα εδώ και τρία χρόνια και δεν χρησιμοποιείται. Θέλετε να ακούσετε το γελοίο; Το έχουν στα ντουλάπια επειδή δεν έχουν λύσει το πρόβλημα των προσωπικών δεδομένων, πως δηλαδή θα βρει το σύστημα τα κινητά σε συγκεκριμένη περιοχή. Δεν πειράζει που το κάνουν στις άλλες χώρες, μόνο εμείς στην Ελλάδα σκεφτήκαμε τα προσωπικά δεδομένα. Είναι απαράδεκτο. Και να μην εφαρμόζετε, γιατί να μη λύσουν το πρόβλημα των προσωπικών δεδομένων; Είναι δηλαδή να βγαίνεις από τα ρούχα σου!

Κρύβονται με τη δικαιολογία των προσωπικών δεδομένων, άρα θα αφήσουμε τους ανθρώπους να καούν για τα προσωπικά τους δεδομένα, λες και θα τα δει κανείς. Το computer στέλνει αυτόματα τα μηνύματα. Είναι γελοίο, σε καμία χώρα δεν τίθεται αυτό.

Στις ΗΠΑ έχω δει πως δουλεύει το σύστημα: Υπάρχει ένας χάρτης και με τον κέρσορα επιλέγουν την περιοχή που θέλουν να σταλεί το μήνυμα, επιλέγουν το μήνυμα, πατούν το κουμπί και στέλνετε. Το σύστημα βρίσκει όλα τα κινητά που είναι στην περιοχή. Όταν έχει σφοδρή κακοκαιρία στέλνονται σε όλους μηνύματα, ειδάλλως πως θα ειδοποιηθούν οι άνθρωποι; Έρχεται τυφώνας και ο ένας είναι στους αγρούς, ο άλλος στο σπίτι. Πώς θα τους ειδοποιήσεις; Μόνο με κινητό τηλέφωνο. Όσοι λοιπόν βρίσκονται στην περιοχή παίρνουν το Severe Weather Advisor.

Υπάρχει στην Ελλάδα το σύστημα με τα SMS. Σαν κοινωνία τα πράγματα δεν τα έχουμε λύσει και καθόμαστε και λέμε είναι προσωπικά δεδομένα, αν θα σταλεί μήνυμα εκκένωσης ή όχι. Στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι τραγικό το γεγονός ότι δεν δόθηκε καν η εντολή εκκένωσης. Οι άνθρωποι άρχισαν να εκκενώνουν μόνοι τους την περιοχή. Επίσης από το 2014 υπάρχει και το 112 (σ.σ. Ευρωπαϊκός Αριθμός Έκτακτης Ανάγκης). Το έχουν σε όλη την Ευρώπη και όχι εδώ. Έχουν το 112 και δεν το χρησιμοποιούν.

Για ποιο λόγο;

Δεν ξέρω τι εξήγηση δίνουνε, μου φαίνεται πως θα τσακώνονται μεταξύ τους για το ποια υπηρεσία θα το έχει: θα είναι το ΕΚΑΒ, η ΕΛ.ΑΣ. ή η Πυροσβεστική; Αυτό δεν το ξέρω, αλλά γνωρίζω πως υπάρχει το σύστημα του 112 στην Ελλάδα και δεν το έχουμε εφαρμόσει.

Κάτοικοι της περιοχής ισχυρίστηκαν πως δεν αντιλήφθηκαν τι συνέβαινε αντικρίζοντας από μακριά τη φωτιά. Δεν συνειδητοποίησαν την κρισιμότητα της κατάστασης…

Αν είσαι σπίτι σου και από τη λάθος πλευρά του ανέμου δεν έχεις πάρει είδηση. Ξέρω γνωστούς που έκαναν εκκένωση επειδή κάποιος έτυχε να βγει νωρίς το απόγευμα ή επειδή είδαν το νέφος και αποφάσισαν πως ήταν καλύτερα να φύγουν. Ήταν δύσκολο για όσους έμειναν… Έκλεισε η Μαραθώνος.

Για όλα αυτά φθάνουμε στην Πολιτική Προστασία. Για το αν θα κλείσει η Μαραθώνος πρέπει να υπάρχει απόφαση από πριν. Πώς απομακρύνονται οι άνθρωποι; Βέβαια, αν δεν έχει δοθεί εντολή εκκένωσης, πως θα σκεφτείς ότι οι άνθρωποι έπρεπε να φύγουν; Κάποιοι έφυγαν, άλλοι έκατσαν, άλλοι ήξεραν τους δρόμους και έφυγαν, κάποιοι δεν γνώριζαν δρόμος και παγιδεύτηκαν. Και πάρα πολλοί καήκανε… Είναι δράμα…

Είμαστε στην Ελλάδα, σε μια χώρα του τρίτου κόσμου στην Ευρώπη και να καιγόμαστε σαν τα ποντίκια στην Αθήνα και που στο Μάτι, όχι στην… Kολοπετινίτσα, που το ξέρουμε, δεν είναι να πεις πως οι υπεύθυνοι δεν το ξέρανε. Πρόκειται για μια περιοχή της Αττικής που είναι γνωστή τοις πάσι.

Από εδώ και στο εξής τι πρέπει να κάνουμε;

Πρέπει να αναθεωρηθεί η προσέγγιση μας στην Πολιτική Προστασία. Πρέπει να εφαρμόσουμε τους νόμους αφού προβλέπονται σχέδια εκκένωσης. Μέσα σε ελάχιστο χρόνο πρέπει να έχουμε σχέδια εκκένωσης για τις περιοχές υψηλού κινδύνου από πυρκαγιές και πλημμύρες. Πρέπει να γίνει άμεσα.

Με βάσει τους χάρτες, πρέπει να εκπονήσουμε κανονικά σχέδια Πολιτικής Προστασίας.

Το πρώτο βήμα είναι οι χάρτες και η εφαρμογή ενός μοντέλο σαν το Farsite* για να μπορέσουμε να δούμε την εξέλιξη της πυρκαγιάς. Οι χάρτες εκκένωσης είναι το «κλειδί» και σε αυτή την περίπτωση δεν το είχαμε και οι αρμόδιοι πελάγωσαν καθώς δεν γνώριζαν τι έπρεπε να κάνουν…

Είναι συγκρίσιμα τα μεγέθη των πυρκαγιών σε Ηλεία (2007) και Αττική (2018);

Όχι. Στην Ηλεία είχαμε μια πολύ μεγαλύτερη και διάσπαρτη σε σημεία πυρκαγιά. Στην Αττική ήταν σχετικά τοπική. Αν η πυρκαγιά της Αττικής δεν εκδηλωνόταν σε κατοικημένη περιοχή δεν θα συζητούσαμε καθώς ήταν πολύ περιορισμένη. Δεν είχε μεγάλο μέγεθος και εύρος, άρα δεν ήταν μεγάλη πυρκαγιά.

Θρηνήσαμε θύματα επειδή ήταν κατοικημένη η περιοχή;

Βεβαίως. Η επικινδυνότητα ενός φαινομένου εξαρτάται από δύο παράγοντες: το φυσικό φαινόμενο και το είδος της περιοχής, δηλαδή το πόσους ανθρώπους έχει. Ακριβώς επειδή ήταν κατοικημένη και δενδρόφυτη περιοχή θρηνήσαμε τόσα θύματα.

Ευθύνεται ο πολεοδομικός σχεδιασμός;

Φταίει και ο πολεοδομικός σχεδιασμός. Η άναρχη δόμηση της περιοχής δεν επιτρέπει την ύπαρξη οδών διαφυγής. Συγχρόνως φταίει και το γεγονός ότι δεν υπήρξε σχέδιο εκκένωσης. Σε μια περιοχή όπως αυτή, που είναι υψηλού κινδύνου, έπρεπε να υπάρχει σχέδιο εκκένωσης. Απουσία σχεδίου εκκένωσης, τουλάχιστον θα έπρεπε να έχει δοθεί εντολή εκκένωσης σχετικά νωρίς για να απομακρυνθούν οι άνθρωποι από την πυρκαγιά.

Άρα ήταν ανεπαρκής η αντιμετώπιση από τις κρατικές υπηρεσίες και τον Δήμο;

Τελείως ανεπαρκής. Ο κανονισμός Πολιτικής Προστασίας αναφέρει ότι: Αν μία πυρκαγιά είναι σε δύο Δήμους, τότε ευθύνεται η Περιφέρεια. Δηλαδή, θα έπρεπε η Περιφέρεια να είχε δώσει εντολή για εκκένωση, εφόσον η πυρκαγιά επηρέαζε δύο Δήμους. Το θέμα είναι ότι μιλάμε για το κράτος. Αν ήταν αρμοδιότητα του Δήμου, του δημάρχου, του περιφερειάρχη, του Γενικού Γραμματέα πολιτικής Προστασίας… Το θέμα είναι πως κανένας δεν έδωσε εντολή.

To Farsite είναι μοντέλο μετάδοσης πυρκαγιάς και δημιουργήθηκε από τη Δασική Υπηρεσία των ΗΠΑ (US Forest Service). Χρησιμοποιείται για τον επιχειρησιακό και τακτικό σχεδιασμό με σκοπό τη βελτίωση και τον συγχρονισμό των ενεργειών. Στην Ελλάδα δοκιμάστηκε πιλοτικά το 2014.

Να αναλογιστούμε δεν φτάνει

   

Θα συζητήσουμε για το μοντέλο ανάπτυξης που έχουμε επιλέξει; (AP Photo/Thanasis Stavrakis)

Μέσα στην εθνική τραγωδία είχαμε και ένα κορυφαίο γεγονός που πρέπει να αναδειχτεί, γιατί απαντά αποστομωτικά στους μηδενιστές των καφενείων της επικράτειας που διακινούν τη χολερική θεωρία «δεν σώζεται αυτός ο τόπος γιατί έχει τους πολιτικούς που του αξίζουν και τους πολίτες που επιλέγουν τους συγκεκριμένους πολιτικούς να τους διοικούν». Πρόκειται για τις συγκινητικές εκδηλώσεις αλληλεγγύης από τους απλούς ανθρώπους. Εσπευσαν να βοηθήσουν με όποιο τρόπο μπορούσε ο καθένας (τρόφιμα, είδη πρώτης ανάγκης, αίμα, εθελοντική εργασία στις περιοχές που επλήγησαν). Ο ανθρωπισμός με όλη τη σημασία της λέξης.

Αυθεντικός, ειλικρινής, αυθόρμητος. Οχι για τα μάτια του κόσμου. Οχι φιλανθρωπία για δημόσιες σχέσεις, όπως κάνουν ορισμένοι μεγαλόσχημοι για να τους παίζουν τα κανάλια. Οχι υποκριτική ελεημοσύνη σαν κι αυτή που βλέπουμε από διάφορους τύπους που έχουν χτίσει περιουσίες πατώντας επί πτωμάτων και σταυροκοπιούνται δημοσίως τρεις φορές την ημέρα μπας και συγχωρεθούν οι αμαρτίες τους. Οφείλω επίσης να πω ότι τούτη τη φορά τα κόμματα της αντιπολίτευσης στάθηκαν στο ύψος των περιστάσεων.

Μέχρι την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραμμές απέφυγαν τον πειρασμό να κάνουν σπέκουλα πάνω στις στάχτες. Δεν επιχείρησαν να εκμεταλλευτούν την κατάσταση για να αποκομίσουν κέρδη. Κάτι συνηθισμένο σε ανάλογα τραγικά περιστατικά στο μακρινό και το πρόσφατο παρελθόν με τη συμμετοχή όλων των κομμάτων. Ακόμη και στελέχη που έχουν διακριθεί στο άθλημα της κινδυνολογίας και της καταστροφολογίας επέλεξαν τη σιωπή.

Η πρώτη δήλωση του Κυριάκου Μητσοτάκη ήταν υποδειγματική και ως προς το ύφος και ως προς την ουσία της: «Ανήμερα της επετείου για την αποκατάσταση της δημοκρατίας, η διαπίστωση είναι θλιβερή: Το ελληνικό κράτος αδυνατεί διαχρονικά να προστατεύσει αποτελεσματικά τις ζωές και τις περιουσίες των πολιτών του. Σήμερα, όμως, δεν είναι η στιγμή για απόδοση ευθυνών. Την ώρα που η χώρα πενθεί, δεν έχει νόημα καμία αντιπαράθεση. Τώρα είναι η ώρα για ενότητα και αλληλεγγύη. Ας αναλογιστούμε μόνο σιωπηλά ότι κάτι πρέπει να αλλάξει και ότι πρέπει επιτέλους να περάσουμε από τα εύκολα λόγια στα δύσκολα έργα».

Χρειάζεται, πράγματι, να αφήσουμε τα μεγάλα λόγια που είναι εύκολα και ανέξοδα και να περάσουμε στα δύσκολα έργα. Ολοι όμως: το πολιτικό σύστημα, η Τοπική Αυτοδιοίκηση, οι συλλογικότητες, η κοινωνία των πολιτών. Για το έγκλημα διαρκείας υπάρχουν φυσικοί και ηθικοί αυτουργοί που έχουν μείνει στο απυρόβλητο. Θα συζητήσουμε για τα αυθαίρετα που φυτρώνουν εδώ και εκεί, μέσα στα δάση, με τις κυβερνήσεις (όλες τις κυβερνήσεις) απλώς να παρακολουθούν και στη συνέχεια να τα νομιμοποιούν για εισπρακτικούς και ψηφοθηρικούς λόγους;

Θα συζητήσουμε για το κύκλωμα ασύδοτων εργολάβων, επιτήδειων δικηγόρων, διεφθαρμένων δημοσίων υπαλλήλων που χρόνια κερδοσκοπούν παίζοντας με την ανάγκη των ανθρώπων για μια στέγη; Θα συζητήσουμε για τις ευθύνες της Τοπικής Αυτοδιοίκησης που δεν κάνει όπως πρέπει και εγκαίρως τη δουλειά της και καταγγέλλει σε μόνιμη βάση το κράτος; Θα συζητήσουμε για τους πολίτες που δεν καθαρίζουν τις ιδιοκτησίες τους, που ξεσηκώνονται με την κάλυψη κομμάτων και δημάρχων για να μη γίνουν στις περιοχές τους οργανωμένοι χώροι διαχείρισης των σκουπιδιών (τους); Θα συζητήσουμε για το μοντέλο ανάπτυξης που έχουμε επιλέξει; Κι αν συζητήσουμε σοβαρά και σε βάθος, θα πάρουμε επιτέλους μέτρα;

Ανάγωγα

Γενναίο όντως το πακέτο μέτρων που ανακοίνωσε χτες ο Δ. Τζανακόπουλος. Να δούμε αν θα ανταποκριθεί με τη δέουσα ταχύτητα η γραφειοκρατία. Ελπίζουμε ο Ειδικός Λογαριασμός που ανακοίνωσε η κυβέρνηση να μην έχει την τύχη του Ταμείου Μολυβιάτη.

http://www.efsyn.gr/arthro/na-analogistoyme-den-ftanei

H πυρκαγιά στον Tαΰγετο1998

Tης  XAPAΣ TZANABAPA Πέμπτη 6/08/1998

«H πυρκαγιά στον Tαΰγετο, το μοναδικό αυτό οικοσύστημα, είναι τόσο σημαντική που θα μπορούσαμε να πούμε ότι ισοδυναμεί με καταστροφή της Aκρόπολης», δήλωσε στην «E» ο δασολόγος-ερευνητής της διεθνούς οικολογικής οργάνωσης WWF, Aριστοτέλης Παπαγεωργίου.

Συνέχεια ανάγνωσης H πυρκαγιά στον Tαΰγετο1998

Κοινωνικό,Πολιτικό,Αυτοδιοικητικό