Το 10 συνέδριο του ΚΚΕ

Πολιτικός Παράπλους

Sharing is caring!

Το 10ο συνέδριο του ΚΚΕ που πραγματοποιήθηκε στις 15-20 Μάη 1978 ήταν το πρώτο σε συνθήκες νομιμότητας μετά το 1945. Το 1978 το ΚΚΕ φαινόταν να είναι η βασική έκφραση της Αριστεράς, συνεχιστής της Εθνικής Αντίστασης, της ΕΔΑ και των Λαμπράκηδων, του αντιδικτατορικού αγώνα. Το ΚΚΕ έκανε το συνέδριό του σε μια περίοδο που είχε κατακτήσει μια σημαντική επιρροή στο εργατικό κίνημα, με την ΚΝΕ να πρωταγωνιστεί στο νεολαιίστικο κίνημα, εκλογικά ενισχυμένο στις βουλευτικές του 1977 (480.272 ψήφοι, ποσοστό 9,36% και 11 έδρες). Είχε προηγηθεί το μέτριο αποτέλεσμα της Ενωμένης Αριστεράς (464.787 ψήφοι, ποσοστό 9,47 και 8 έδρες)το 1974 (συμμαχία του ΚΚΕ και της αναγεννημένης ΕΔΑ, μέσω της οποίας συμμετείχε το ΚΚΕ εσ., γιατί αρνούνταν να το δεχτεί ως συνομιλητή το ΚΚΕ…).

Ο χαρακτήρας της επανάστασης στην Ελλάδα, η σχέση με το ΠΑΣΟΚ που κάλπαζε προς την εξουσία σαν δύναμη που θα δικαίωνε τους αγώνες ενάντια στο καθεστώς της δεξιάς κυριαρχίας, η στάση απέναντι στην ΕΣΣΔ και τον υπαρκτό σοσιαλισμό ήταν μερικά από τα βασικά θέματα που απασχόλησαν το συνέδριο. Η συζήτηση γινόταν σε μια περίοδο έντονων ιδεολογικών-πολιτικών αντιπαραθέσεων με το ΚΚΕ εσ., το οποίο έμπαινε σε πορεία κρίσης καθώς το κακό εκλογικό αποτέλεσμα της Συμμαχίας των Προοδευτικών και Αριστερών Δυνάμεων (139.356 ψήφους, ποσοστό 2,72% και 2 έδρες) θεωρήθηκε στοιχείο αποτυχίας της μετριοπαθούς γραμμής («Στόχοι του Έθνους», ΕΑΔΕ κλπ.). Παράλληλα η κατακερματισμένη εξωκοινοβουλευτική αριστερά και κυρίως οι οργανώσεις του μαρξιστικού-λενινιστικού ρεύματος (αντιρεβιζιονιστές, μαοϊκοί, ζαχαριαδικοί) αλλά και οι τροτσικιστικές τάσεις, παρά την αντιρεφορμιστική φυσιογνωμία δεν κατάφεραν να αμφισβητήσουν μετά τη μεταπολίτευση την κυριαρχία στην Αριστερά του ΚΚΕ (κυρίως) και του ΚΚΕ εσ. Κι αυτό παρά το γεγονός ότι οι ηγεσίες των ΚΚΕ και ΚΚΕ εσ. είχαν μια επιφυλακτική (τουλάχιστον) στάση στην εξέγερση του Πολυτεχνείου, στην οποία είχαν αποφασιστική συμβολή οι νέοι των δυο κομμάτων. Εξάλλου η Κίνα, χώρα σημείο αναφορές για το μ-λ ρεύμα, ξεκινούσε τη μεταμαοϊκή φάση που θα καταλήξει στο σημερινό καπιταλιστικό ολοκληρωτισμό.

Το συνέδριο θα επικυρώσει τη γραμμή της «ενιαίας επαναστατικής διαδικασίας σε δυο στάδια» (αντιμονοπωλιακό-σοσιαλιστικό) σε μια προσπάθεια να κρατήσει τη γραμμή της Αλλαγής της ΕΔΑ, των συμμαχιών με προοδευτικά αστικά στρώματα, ενσωματώνοντας το μεταπολιτευτικό ριζοσπαστισμό και την αριστερή κριτική στη γραμμή της λαϊκοδημακρατικής επανάστασης. Έτσι η θέση για το σοσιαλιστικό χαρακτήρα της επανάστασης «υιοθετείται», αλλά δεύτερο στάδιο, αφού προηγηθεί το αντιμονοπωλιακό. Η αντιμονοπωλιακή κατεύθυνση θα επαναφέρει τις δημοκρατικές δυνάμεις (και το ΠΑΣΟΚ), τις δυνάμεις που παλεύουν για την Αλλαγή, σαν στοιχείο της τακτικής του ΚΚΕ. Ιδεολογική καθήλωση, αλλά και οι επιλογές της ΕΣΣΔ οδήγησαν σε αυτές τις θέσεις. Εξάλλου ο φιλοσοβιετικός προσανατολισμός δημιουργούσε και άλλα προβλήματα με πιο χαρακτηριστικό την υπεράσπιση της θέσης ότι η δικτατορία του Βιντέλα στην Αργεντινή είναι «κεντρώα», άποψη που δεν άντεχε στη λογική, αλλά απέρρεε από τα κρατικά συμφέροντα της ΕΣΣΔ. Στη θέση του γραμματέα η νέα Κεντρική Επιτροπή ανέδειξε και πάλι τον Χ. Φλωράκη.